 
|
|
J. Haydn, Sonata D-dur Hob. XVI/37 J. Haydn, Sonata h-moll Hob. XVI/32 F. Chopin, 4 Impromptu -----------------------
Spotkanie klasycyzmu z romantyzmem
Preludia op. 28 Fryderyka Chopina stanowią rodzaj formy cyklicznej, złożonej z dwudziestu czterech miniatur. Niewątpliwym wzorem dla ich powstania było Das Wohltemperiete Klavier J.S. Bacha. Zostały one skonstruowane jako integralna całość dzięki zastosowaniu przez kompozytora tonalnego ładu, polegającego na uszeregowaniu następstwa tonacji z ich paralelami w porządku koła kwintowego. Całość cyklu jest także spójna materiałowo, a wszystkie Preludia łączy kontrast różnych rodzajów ekspresji. Mazurki komponowane od 1825 do 1849 stały się najbardziej osobistą wypowiedzią Chopina, stanowiąc wyraz "tęsknoty za krajem rodzinnym". Każdy z nich posiada swój indywidualny rys poetycki, i inny rodzaj ekspresji. Jako tańce stylizowane mazurki mają swój odpowiednik w muzyce ludowej. U Chopina początkowo były traktowane jako gatunek muzyki użytkowej, ale już od 1830 roku przybrały funkcję artystyczną. Stały się wyrazem wypowiedzi refleksyjnej, odpowiednikiem liryki. Chopin świadomie ogranicza w nich środki fakturalne, wprowadza miniaturowość formy, kondensację harmoniczną i prostotę wyrazu. Dla A. Gide’a (1947) "Impromptu należą do Chopina utworów najczarowniejszych". Sonata f-moll op. 5 Johannesa Brahmsa, napisana w 1853 roku, jest trzecią i ostatnią sonatą fortepianową kompozytora. Składa się aż z pięciu części, w których mistrzowsko połączony duch romantyzmu z klasyczną architektoniką sprawia, iż stała się ona jednym z najdoskonalszych dzieł młodzieńczego okresu twórczości Brahmsa. Charakterystycznym zjawiskiem jest w niej niezwykła spójność formy wynikająca z wykorzystania i przetwarzania tych samych tematów i motywów w całym cyklu. W Allegro maestoso pokazane są trzy skontrastowane tematy; część druga to pełen subtelnego uczucia nokturn; Scherzo ma charakter fantastycznego walca, a Intermezzo w nastroju marsza żałobnego przywodzi myśli i motywy poprzednich części - podobnie jak finał w formie swobodnego ronda. Joanna Ślusarczyk |
|
|
